Fermentləşdirilmiş süd məhsulları və bağırsaq mikrobiomu
Qatıq, kefir və probiotik kulturların immunitetə təsiri
Faktum.az xəbər verir ki, fermentləşdirilmiş süd məhsulları minilliklər boyu insan rasionunun mühüm tərkib hissəsi olmaqla yanaşı, müasir qida biokimiyası və nutriogenomikada xüsusi analitik obyektdir. Südün laktobakteriyalar (Lactobacillus, Streptococcus) vər kefir dənələrindəki maya göbələkləri vasitəsilə fermentasiyası xammalın yalnız dad və teksturasını dəyişmir, həm də onun bioloji dəyərini köklü şəkildə artırır. Bu proses zamanı süddəki laktozanın süd turşusuna çevrilməsi məhsulun mühitini turşulaşdıraraq patogen mikroorqanizmlərin inkişafını tormozlayır vər laktoza dözümsüzlüyü olan fərdlər üçün mənimsənilməni asanlaşdırır.
Fermentasiya mərhələsində probiotik mikroorqanizmlər tərəfindən sintetik vər metabolik yolla peptid, bioaktiv bio-peptidlər, kütləvi qısa zəncirli yağ turşuları (SCFA – asetat, propionat, butirat) və B qrupu vitaminləri sintez olunur. Bu bioloji aktiv maddələr həzm sistemində qida maddələrinin bioloji əlçatanlığını vər sorulma dərəcəsini yüksəldir. Qatıq və kefir vasitəsilə həzm traktına daxil olan canlı probiotik kulturlar bağırsaq epitelinə yapışaraq mənfi mikrofloraya qarşı rəqabətli korrelyasiya yaradır, bağırsaq baryerinin keçiriciliyini vər bütövlüyünü bərpa edir.
Bağırsaq mikrobiomunun tənzimlənməsi birbaşa orqanizmin immunoloji statusuna təsir göstərir. İnsan immun hüceyrələrinin böyük hissəsinin bağırsaqla əlaqəli limfoid toxumada (GALT) yerləşməsi probiotiklərin immun cavabdakı rolunu həlledici edir. Fermentləşdirilmiş məhsulların müntəzəm qəbulu sekretor IgA (immunoqlobulin A) hasilatını stimullaşdırır, iltihabəleyhinə sitokinlərin balansı saxlayır və makrofaqların faqositar aktivliyini artırır. Nəticədə, fermentləşdirilmiş süd məhsulları bağırsaq mikroflorasını zənginləşdirməklə yanaşı, orqanizmin ümumi infeksion və xroniki iltihabi proseslərə qarşı müqavimətini gücləndirir.