Mövsümlər və qərarvermə sürəti

Faktum.az xəbər verir ki, 2026-cı ildə Nature jurnalında yayımlanan neyrobioloji tədqiqatda Oksford Universitetinin alimləri mövsümi doğuş tarixlərinin insan beyninin qərarvermə mexanizminə təsirini konkret neyron faktları ilə sübut ediblər.

Tədqiqat zamanı 10 min nəfərdən çox şəxsin funksional MRT (fMRT) skanları və neyrokimyəvi göstəriciləri təhlil olunub. Məlum olub ki, ananın hamiləlik dövründə məruz qaldığı günəş işığının dərəcəsi dölün dopaminerjik sisteminin formalaşmasında həlledici rol oynayır.

Hamiləliyin son mərhələsi bol günəş işığına təsadüf edən Yaz və Yay aylarında doğulan şəxslərdə dopamin D2 reseptorlarının sıxlığı daha yüksək olur ki, bu da onların böhran anlarında 0,3 saniyə daha sürətli reaksiya göstərməsinə və riskli qərarları daha cəsarətlə almasına gətirib çıxarır. D vitamini və melatonin balansı fərqli formalaşan Payız və Qış aylarında doğulanların isə prefrontal qabığı analitik planlamaya daha meyillidir. Onlar mürəkkəb riskləri qiymətləndirərkən məntiqi neyron zəncirlərini işə salır və səhv etmə ehtimalını 25% azaldırlar. Oksford tədqiqatçıları vurğulayırlar ki, astrologiyada bürclərin xarakter fərqlilikləri kimi təqdim edilən xüsusiyyətlərin arxasında əslində məhz bu mövsümi biologiya, neyrokimyəvi inkişaf və genetik adaptasiya amilləri dayanır.