Dünyanın ən təcrid olunmuş yaşayış məskəni
Tristan-da-Kunya adasında sivilizasiyadan uzaq həyatın sirləri
Faktum.az xəbər verir ki, Atlantik okeanının cənubunda, ən yaxın quru sahəsindən (Cənubi Afrika Respublikasından) təxminən 2400 kilometr, Saint Helena adasından isə 2100 kilometr aralıda yerləşən Tristan-da-Kunya arxipelaqı rəsmi olaraq “dünyanın ən təcrid olunmuş yaşayış adası” kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına daxil edilib. Nə hava limanı, nə mütəmadi gəmi reysləri, nə də ticarət mərkəzləri olan bu vulkanik adada xarici dünyadan tamamilə təcrid olunmuş unikal bir icma yaşayır.
Ada 1506-cı ildə portuqaliyalı dənizçi Tristão da Cunha tərəfindən kəşf edilib, lakin relyefin çətinliyi və dalğaların şiddəti səbəbindən uzun müddət məskunlaşma olmayıb. Adada ilk daimi məskunlaşma 19-cu əsrin əvvəllərində, Böyük Britaniyanın ərazidə hərbi qarnizon qurması ilə başlayıb. Bu gün adanın yeganə yaşayış məntəqəsi “Ettinci Eduardın Yeddi Dəniz Edinburqu” (Edinburg of the Seven Seas) adlanır. Bütün adanın əhalisi cəmi 250-dən bir qədər çox insandan ibarətdir və bu əhali əsasən cəmi 8 əsas soyadı (Glass, Green, Hagan, Lavarello, Repetto, Rogers, Swain və Patterson) daşıyır. Bu da adadakı insanların demək olar ki, hamısının bir-biri ilə qohum olduğunu gösterir.
Tristan-da-Kunyada həyat tamamilə özünəməxsus qanunlarla idarə olunur. Adada özəl torpaq mülkiyyəti yoxdur; bütün torpaqlar icmaya məxsusdurvə bərabər şəkildə bölünür. Əhalinin əsas dolanışıq və qida mənbəyi kartof əkinçiliyi, heyvandarlıq və okeandan tutulan qiymətli Tristan dəniz xərçəngidir (lobster). Xərçəng ixracı ada büdcəsinin və yerli sakinlərinin əsas gəlir yeridir. Buraya ildə yalnız 8-9 dəfə Cənubi Afrikadan yük və ya balıqçı gəmiləri gəlir. Hər bir gəminin gəlişi ada sakinləri üçün bayram hesab olunur, çünki poçt, yanacaq, tibbi ləvazimatlar və kənardan sifariş edilən mallar yalnız bu gəmilərlə gətirilir.
Adaya gəlmək və ya oradan getmək aylar prioritet planlaşdırma tələb edir. Hava limanı olmadığı üçün hər hansı təcili tibbi vəziyyətdə təxliyə günlərlə, hətta həftələrlə çəkə bilər. 1961-ci ildə adadakı vulkanın püskürməsi nəticəsində bütün əhali Böyük Britaniyaya təxliyə edilsə də, sivilizasiyanın və müasir şəhər həyatının rahatlığına öyrəşə bilməyən ada sakinləri iki il sonra doğma, təcrid olunmuş adalarına geri dönməyi seçmişdilər. Müasir texnologiyanın və qloballaşmanın sürətlə yayıldığı bir dövrdə Tristan-da-Kunya sakitliyi, icma həmrəyliyi və sadə həyat tərzi ilə insanlığın sivilizasiyadan uzaq da var ola biləcəyinin ən canlı sübutudur.