Siyasət və qanunvericilikdə təsir mexanizmi: Lobiçilik fəaliyyəti (Lobbying)

Faktum.az xəbər verir ki, müasir politologiya və dövlət idarəçiliyində ən mühüm təsir alətlərindən biri olan “lobiçilik” (lobbying), müxtəlif maraq qruplarının, şirkətlərin, sahəvi birliklərin və ya ictimai təşkilatların qanunvericilik və icra hakimiyyəti orqanlarının qərarlarına təsir göstərmək məqsədilə yürütdüyü məqsədyönlü fəaliyyətdir.

Termin XVII əsrdə İngiltərə Parlamentinin dəhlizlərindən (lobby) yaranmış və deputatlarla kənar şəxslərin müzakirə yerini simvolizə etmişdir. Lobiçilik əsasən ekspert rəylərinin təqdim olunması, qanun layihələrinin hazırlanmasında təkliflərin verilməsi, ictimai rəyin formalaşdırılması və siyasi xadimlərlə rəsmi görüşlərin keçirilməsi yolu ilə həyata keçirilir. ABŞ və bəzi Avropa ölkələrində lobiçilik xüsusi qanunlarla tənzimlənir və peşəkar lobbiçilər rəsmi qeydiyyatdan keçərək maliyyə hesabatlılığı təqdim edirlər.

Düzgün və şəffaf tənzimləndikdə lobiçilik cəmiyyətin və biznesin ehtiyaclarını qanunvericilərə çatdıran vacib demokratiya aləti sayılsa da, qeyri-şəffaf mühitdə korrupsiya riskləri və dar korporativ maraqların ictimai mənafedən üstün tutulması təhlükəsini yaradır.