Pul-kredit siyasətinin baş rıçaqı: Mərkəzi Bankın uçot dərəcəsi

Faktum.az xəbər verir ki, makroiqtisadiyyatda və pul-kredit siyasətində ən mühüm tənzimləmə mexanizmlərindən biri olan Mərkəzi Bankın uçot dərəcəsi (və ya faiz dəhlizi / refinanslaşdırma dərəcəsi), ölkənin baş bankının kommersiya banklarına verdiyi kreditlər üzrə tətbiq etdiyi minimum faiz dərəcəsidir.
Bu göstərici ölkədəki bütün maliyyə-bank sisteminin “pulunun qiyməti”ni müəyyən edir. İqtisadiyyatda inflyasiya təzyiqləri və qiymət artımı yüksəldikdə, Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini artıraraq pul kütləsini sıxlaşdırır; bu zaman kommersiya banklarının kredit faizləri qalxır, əhalinin və biznesin borclanma həvəsi azalır, qənaət rejimi və əmanətlərə maraq artır. Əksinə, iqtisadi durğunluq dövründə uçot dərəcəsinin endirilməsi kreditləri ucuzlaşdıraraq biznes investisiyalarını və istehlakı stimullaşdırır.
Eyni zamanda, uçot dərəcəsi milli valyutanın məzənnə sabitliyində həlledici rol oynayır: faiz dərəcələrinin optimal səviyyəsi milli valyutada olan aktivlərin cəlbediciliyini artıraraq kapalı axınını və valyuta bazarındakı tarazlığı qorumağa xidmət edir.
