Şamanizm: Təbiət ruhları ilə pıçıldaşan qədim türk inancı

Faktum.az xəbər verir ki, insanlığın en qədim mənəvi sistemlərindən biri olan Şamanizm (və ya Qamlıq), xüsusilə qədim türk və monqol xalqlarının dünyagörüşünün və yaşam fəlsəfəsinin əsasını təşkil etmişdir.

Bir dindən daha çox təbiətlə harmoniyada yaşamaq sənəti sayılan bu inanc sistemində kainat üç aləmdən – Göy (səma ruhları), Yer (insanlar və təbiət ruhları) və Yeraltı (ölülər aləmi) dünyadan ibarətdir. Türk şamanizmində “Qam” və ya “Şaman” adlanan din xadimləri insanlarla ruhlar dünyası arasında vasitəçi rolunu oynayır; xüsusi ritual ritmləri, dəf (qaval) sədaları və trans vəziyyəti vasitəsilə təbiətin tarazlığını qorumağa, xəstəlikləri sağaltmağa çalışırdılar.

Göy Tanrı (Tengri) inancı ilə sıx bağlı olan bu qədim fəlsəfənin izlərinə – ağaclara bez bağlamaq, su tökərək yola salmaq, nəzər muncuğu işlətmək və alova hörmət etmək kimi adətlərlə müasir mədəniyyətimizdə də rast gəlinməkdədir.