Ağıllı Materialların Zəfəri

Çatladıqda Öz-Özünə Bərpa Olunan “Canlı” Beton Texnologiyası

Faktum.az xəbər verir ki, müasir tikinti sektorunun ən böyük başağrısı olan beton konstruksiyaların zamanla çatlaması və dağılması problemi nəhayət ki, elm adamlarının inqilabi kəşfi ilə tarixe qovuşmaqdadır. İnşaat mühəndisliyində köпlüklərin, binaların və yolların ömrünü kəskin şəkildə uzadan, təmasda olduğu su və hava sayəsində çatları öz-özünə “sağaldan” bioloji beton texnologiyası geniş tətbiq olunmağa başlayır.

Ənənəvi betonda yaranan mikroskopik çatlar zaman keçdikcə genişlənir, içəri sızan nəmişlik isə polad armaturların paslanmasına və bütövlükdə strukturun qəza vəziyyətinə düşməsinə səbəb olur. Bu problemin qarşısını almaq üçün elm adamları beton qarışığına xüsusi növ bakteriyalar və qida kapsulları əlavə ediblər; bu mikroorqanizmlər onilliklər boyunca betonun içində quru halda qeyri-aktiv vəziyyətdə qala bilirlər. Çatlaq yaranıb içəri su və oksigen sızan kimi həmin bakteriyalar dərhal “oyanır” və ətrafdakı qidaları istehlak edərək əhəng daşı (kalsium karbonat) istehsal etməyə başlayırlar.

Qısa müddət ərzində sintez olunan bu təbii material çatı tamamilə dolduraraq onu bərkidir və suyun keçməsinin qarşısını alır. İqlim dəyişikliyi dövründə tikintiyə sərf olunan resursları azaltmaq, binaların təhlükəsizliyini artırmaq və şəhər infrastrukturunu daha davamlı etmək baxımından inqilab hesab olunan bu ağıllı texnologiya gələcəyin arxitekturasını kökündən dəyişməyə qadirdir.