Mumiya Sarğısında Gizlənən Qədim Mətnlər

Rəqəmsal Skanerlər Əsrlərin Sirrini Necə Üzə Çıxarır?

Faktum.az xəbər verir ki, qədim Misir sivilizasiyasının hələ də tam cavabı tapılmamış sirlərindən biri olan mumiyalar üzərindəki yazılar müasir texnologiyanın köməyilə yeni bir mərhələyə qədəm qoyub. Arxeoloqlar və tədqiqatçılar rəqəmsal skanerlərin, xüsusilə də qabaqcıl rentgen və üçölçülü tomoqrafiya üsullarının köməyilə min illərdir toxunulmaz qalan mumiya sarğılarının altında gizlənən mətnləri, duaları və simvolları zədələmədən oxumağı bacarıblar.

Qədim Misirdə ölüləri əbədi həyata hazırlamaq üçün istifadə olunan kətan sarğıların üzərinə çox vaxt “Ölülər kitabı”ndan dualar, qoruyucu simvollar və ilahələrə müraciətlər yazılırdı. Lakin zaman keçdikcə bu sarğılar quruduğu, qatlandığı və ya mumiyalama prosesində istifadə olunan qatranla örtüldüyü üçün onları fiziki olaraq açmaq tarixçilər tərəfindən həmişə böyük risk hesab olunurdu; çünki hər hansı bir ehtiyatsız hərəkət əvəzolunmaz tarixi artefaktların toz kimi dağılmasına səbəb ola bilərdi.

Yeni nəsil yüksək dəqiqlikli rəqəmsal skanerlər isə kətan qatlarının arasından keçərək heç bir fiziki müdaxilə etmədən oradakı mürəkkəb izləri və qədim heroqlifləri kompüter ekranında canlandırmağa imkan yaradır. Bu üsulla oxunan mətnlər qədim misirlilərin dəfn adətləri, o dövrün dini inancları və axirət həyatı ilə bağlı indiyə qədər məlum olmayan bir çox qaranlıq məqama işıq salır, tarixin unudulmuş səhifələrini rəqəmsal dünyanın yaddaşına köçürür.