Spirtin görünməyən tərəfləri: Faydaları, görünməz təhlükələri və doğru istifadə qaydaları
Faktum.az xəbər verir ki, bəşəriyyətin ən qədim kəşflərindən biri olan və bu gün tibbdən kosmetikaya, sənayedən məişətə qədər həyatımızın hər anında qarşımıza çıxan spirt (etanol və izopropanol), düzgün istifadə edildikdə həyat qurtaran bir vasitə, ehtiyatsızlıq edildikdə isə ciddi təhlükə mənbəyidir.
Kimyəvi cəhətdən güclü bir həlledici və antiseptik olan bu maddənin əsas faydaları ilk növbədə tibb sahəsində özünü göstərir. Tibbi spirt mikrobların, bakteriyaların və virusların hüceyrə qişasını parçalayaraq onları məhv edir, buna görə də yaraların dezinfeksiyasında, cərrahi alətlərin təmizlənməsində və pandemiyalar dövründə antiseptiklərin hazırlanmasında əvəzedilməz qoruyucu rolunu oynayır. Eyni zamanda, kosmetika sənayesində toniklərin, ətirlərin və müxtəlif dərman preparatlarının tərkibində həlledici maddə kimi geniş istifadə olunur.
Lakin bu maddənin ciddi zərərləri və gizli təhlükələri də mövcuddur. Xüsusilə spirtin təmiz halda dəriyə tez-tez və kütləvi çəkilməsi dərinin təbii yağ təbəqəsini yox edərək həddindən artıq quruluğa, çatlara və allergik reaksiyalara səbəb olur. Ən böyük faciələr isə kimyəvi cəhətdən etanola bənzəyən, lakin son dərəcə zəhərli olan metanolun (texniki spirt) səhvən və ya saxta alkoqollu içkilərin tərkibində qəbul edilməsi zamanı baş verir; metanol insan bədəninə daxil olduqda korluğa və orqanizmin tam iflicinə (ölümə) yol açır. Həmçinin, spirtli içkilərin xroniki qəbulu qaraciyər sirrozuna, beyin hüceyrələrinin məhvinə və güclü asılılığa səbəb olur.
Təhlükəsizliyi təmin etmək üçün düzgün istifadə qaydalarına ciddi əməl olunmalıdır. Tibbi məqsədlər və dezinfeksiya üçün ən effektiv konsentrasiya 70%-lik spirt məhluludur, çünki 96%-lik təmiz spirt mikrobların xarici qişasını dərhal laxtalandıraraq daxilinə nüfuz edə bilmir və təsirini azaldır. Spirt tərkibli maddələrdən istifadə edərkən onların tezalışan xüsusiyyəti unudulmamalı, heç bir halda açıq alovun yaxınlığında tətbiq edilməməlidir.
Faktum.az olaraq oxucularımıza xatırladırıq ki, məişətdə və sağlamlıqda kimyəvi vasitələrdən kor-koranə deyil, yalnız təyinatı üzrə və dozasına diqqət edərək istifadə etmək mütləqdir.