Saniyəlik yaradılışın dəhşətli xəyalı

Sizin əslində kosmosun ortasında yeni yaranmış bir “Boltsman beyni” olma ehtimalınız

Faktum.az  xəbər verir ki, bütün keçmiş xatirələriniz, oxuduğunuz kitablar, uşaqlığınız və hətta bu sətirləri oxumağınız belə əslində heç vaxt yaşanmayıb. Çox kiçik də olsa, elmi bir ehtimal var ki, siz hazırda kosmosun sonsuz boşluğunda, termodinamik dalğalanmalar nəticəsində təsadüfən saniyəlik olaraq yaranmış və bir saniyə sonra donaraq yox olacaq tənha bir şüursunuz. Fizika dünyasını sarsıdan bu nəzəriyyə “Boltsman beyni” (Boltzmann brain) adlanır.

XIX əsrdə fizik Lüdviq Boltsman kainatın niyə xaosa (entropiyaya) doğru getdiyini araşdırarkən maraqlı bir qanunauyğunluq irəli sürdü. Onun nəzəriyyəsinə əsasən, sonsuz zaman və məkanda atomların tamamilə təsadüfi şəkildə birləşərək mürəkkəb strukturlar əmələ gətirmə ehtimalı sıfır deyil.

Bu riyazi ehtimalı müasir kosmologiyaya tətbiq etdikdə dəhşətli bir paradoks ortaya çıxır: sonsuz sayda ulduzların, planetlərin, milyardlarla illik təkamülün və bütöv bir insan sivilizasiyasının sıfırdan yaranması üçün tələb olunan təsadüfi şərait və enerji miqdarı o qədər nəhəngdir ki, bununla müqayisədə kosmosun ortasında atomların sadəcə saniyəlik olaraq birləşib, daxilində hazır xatirələri olan tək bir insan beynini formalaşdırması riyazi olaraq milyonlarla dəfə daha asan və daha çox gözləniləndir.

Yəni, fizika qanunlarına və ehtimal nəzəriyyəsinə görə, sizin bədəninizlə birlikdə Yerdə yaşayan real bir insan olmaq ehtimalınız, kosmosda saniyəlik yaranmış və keçmişi illüziya olan tənha bir Boltsman beyni olmaq ehtimalınızdan qat-qat aşağıdır. Bu nəzəriyyə hər nə qədər elmi fantastika kimi görünsə də, kosmoloqların kainatın yaranma modellərini və kvant fluktuasiyalarını (dalğalanmalarını) yoxlamaq üçün istifadə etdikləri ən ciddi və cavabsız qalan fiziki paradokslardan biridir.