Interseks Maarifləndirmə Günü

Faktum.az xəbər verir ki, hər il oktyabrın 26-da qlobal miqyasda Interseks Maarifləndirmə Günü (Intersex Awareness Day) kimi qeyd olunur. Bu tarixin seçilməsi təsadüfi deyildir; 1996-cı il oktyabrın 26-da Şimali Amerika Interseks Cəmiyyətinin (ISNA) aktivistləri Bostonda keçirilən Amerika Pediatriya Akademiyasının konfransı önündə tarixdə ilk dəfə interseks fərdlərin hüquqlarını müdafiə edən açıq nümayiş keçirmişdilər.

Interseks – cinsi anatomiyası, xromosom strukturu və ya reproduktiv orqanları ənənəvi “kişi” və ya “qadın” tibbi təriflərinə tam uyğun gəlməyən, anadangəlmə bioloji müxtəlifliyə malik fərdləri ifadə edən antropoloji və tibbi anlayışdır. Müasir tədqiqatlara görə, dünya əhalisinin təxminən 1.7%-i interseks xüsusiyyətləri ilə dünyaya gəlir ki, bu da qızılı saçlı insanların nisbəti ilə müqayisə oluna biləcək kifayət qədər böyük göstəricidir.

Bu xüsusi günün əsas məqsədi interseks fərdlərin üzləşdiyi insan hüquqları pozuntularına, xüsusilə də körpəlik və uşaqlıq çağında onların azad, məlumatlandırılmış razılığı (informed consent) olmadan həyata keçirilən kosmetik və cərrahi müdahalələrə diqqət çəkməkdir. BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarlığı və Avropa Şurası kimi beynəlxalq qurumlar bu tür məcburi tibbi müdahalələri bədən toxunulmazlığı hüququnun pozulması kimi dəyərləndirir və tibb ictimaiyyətini etik standartları yenidən nəzərdən keçirməyə çağırır.

Interseks Maarifləndirmə Günü, eyni zamanda, cəmiyyətdə mövcud olan tabuların, sosial təcridin və ayrı-seçkiliyin aradan qaldırılması, tibbi hüquqların qorunması və hər bir fərdin öz bədən anatomiyası ilə ləyaqətli yaşamaq hüququnun tanınması baxımından mühüm maarifləndirici platformadır.