Bədən dilində mikromimikalar

Faktum.az xəbər verir ki, insan ünsiyyətində sözlər həqiqəti gizlətmək üçün ən rahat vasitə hesab olunsa da, insan beyni və üz əzələləri gizli emosiyaları saniyənin 1/15-dən 1/25-nə qədər olan sürətlə xaricə sızdırır. Psixologiya dünyasında mikromimikalar (micro-expressions) adlanan bu qeyri-ixtiyari üz hərəkətləri insanın şüurlu şəkildə nəzarət edə bilmədiyi ani emosional reaksiyalardır. Məşhur amerikalı psixoloq Pol Ekmanın (Paul Ekman) illərlə apardığı tədqiqatlar göstərir ki, insan yalan danışarkən və ya həqiqi hisslərini gizlətməyə çalışarkən, beynin limbik sistemi bədənə mane olunması imkansız olan mikro-siqnallar ötürür.

Mikromimikaların ən diqqətəçarpan xüsusiyyəti onların universal olmasıdır; mənşəyindən, mədəniyyətindən və ya yaşından asılı olmayaraq bütün insanlar qorxu, qəzəb, nifrət, üzüntü, təəccüb, tiksinti və sevinci üz əzələlərində eyni cür ifadə edirlər. Yalan danışan şəxsin üzündə anidən belə görünən asymmetric gülümsəmə, dodaqların kənarlarının ani olaraq aşağı düşməsi, göz qapaqlarının mikro-gərginliyi və ya burun deliklərinin yüngülcə genişlənməsi daxildə yaşanan stresin və aldatma cəhdinin açıq göstəricisidir. adi gözlə seçilməsi çətin olan bu mikrosaniyəlik reaksiyalar xüsusi təlim keçmiş mütəxəssislər, xüsusi xidmət orqanları və məhkəmə psixoloqları tərəfindən həqiqəti üzə çıxarmaq üçün əsas meyarlar kimi istifadə olunur.

Ekspertlər vurğulayırlar ki, mikromimikaları süni şəkildə gizlətmək və ya idarə etmək demək olar ki, imkansızdır, çünki şüurlu zəka yalan senarisini formalaşdırana qədər daxili emosiya artıq üz əzələlərində öz izini buraxır. Müasir dövrdə süni intellekt və nəzarət kameraları texnologiyalarının inkişafı ilə bu mikromimikaların avtomatik analizi aeroportlarda, təhlükəsizlik sistemlərində və kriminologiyada yalanı göz qırpımında təsbit etmək üçün geniş tətbiq edilir.