Azərbaycan heykəltəraşlığının incə ruhu: Həyat Abdullayeva

Faktum.az xəbər verir ki, 14 oktyabr 1912-ci ildə dünyaya göz açan Həyat Abdullayeva (1912–2006) milli təsviri sənət tariximizdə, xüsusən də heykəltəraşlıq sahəsində özünəməxsus dəst-xətti ilə iz qoymuş görkəmli sənətkarlarımızdandır. Azərbaycanın Əməkdar incəsənət xadimi adını qazanmış sənətkar, forma və materiala verdiyi poetik ruhla plastika sənətimizin zənginləşməsinə böyük töhfələr vermişdir.

Sənətşünaslar və mədəniyyət tədqiqatçıları Həyat Abdullayevanın yaradıcılıq yolunu və milli sənətdəki mövqeyini belə təhlil edirlər. Sankt-Peterburq Rəngkarlıq, Heykəltəraşlıq və Memarlıq İnstitutunda peşəkar təhsil alan Həyat Abdullayeva, Azərbaycanın ilk ali təhsilli qadın heykəltəraşlarından biri kimi tarixə düşmüşdür. Onun yaradıcılığında dəzgah və monumenal heykəltəraşlıq nümunələri, həmçinin dekorativ-tətbiqi sənət sahəsi xüsusi yer tutur.

Həyat Abdullayevanın əsərlərində milli motivlər, klassik ədəbiyyatımızın qəhrəmanları və görkəmli şəxsiyyətlərin obrazları dərin psixologizm və incə estetik duyğu ilə işlənmişdir. Nizami Gəncəvinin “Xosrov və Şirin”, “Yeddi gözəl” poemalarının motivləri əsasında yaratdığı plastik fiqurlar, “Həcər”, “Anamın portreti”, Nizami Gəncəvinin büstü və məşhur “Aşıq” kompozisiyası onun materialı canlı duyğuya çevirmək bacarığının bariz nümunələridir. Sənətkarın bürünc, mermer, ağac və çini materiallarla işlədiyi əsərlər bu gün də muzeylərimizin dəyərli eksponatları sırasındadır.

Həyat Abdullayeva yalnız forma yaradan bir heykəltəraş deyil, həm də milli kimliyi və ədəbi irsimizi daşda, tuncda və ağacda yaşadan böyük xalçaçı-rəssam və sənətkarlıq məktəbinin nümayəndəsidir. Onun yaratdığı zəngin irs Azərbaycan mədəniyyətinin qızıl fonduna əbədi həkk olunmuşdur.